HMI/SCADA đời cũ thay bằng gì: RSView32, PanelBuilder32, Wonderware, Citect, WinCC, iFIX — lộ trình sang FactoryTalk, AVEVA, Ignition

Phần mềm HMI/SCADA ít khi "hỏng" như phần cứng: máy tính cũ vẫn chạy, màn hình vẫn hiện. Vấn đề đến từ ba phía. Hãng ngừng bán thì không mua thêm được bản quyền khi mở rộng hay thay máy. Hệ điều hành mới không còn được hỗ trợ. Và khi cần tích hợp bảo mật (CIP Security, phân vùng mạng) hay kết nối dữ liệu lên trên, phần mềm cũ thường không làm được. Bài này gom trạng thái mà chính hãng công bố và lộ trình TDL đề xuất sang ba nền tảng TDL cung cấp: Rockwell FactoryTalk, AVEVA và Ignition.

Bảng tra nhanh

Trạng thái đọc từ trang của từng hãng ngày 26/09/2026; hãng có thể cập nhật. Tên hãng khác trong bảng chỉ để chỉ hệ đang chạy — TDL không cung cấp các sản phẩm đó.

Rockwell: RSView32, PanelBuilder32, RSLogix, RSLinx

RSView32 → FactoryTalk View SE. Đây là đường chuyển có công cụ đầy đủ nhất. Tạo ứng dụng FactoryTalk View SE, thêm HMI server rồi chọn import dự án RSView32 (FTALK-QR004C tr. 17–19; VIEWSE-UM006R tr. 121–122, 137). Tag database phải chạy Legacy Tag Database Conversion Utility hai lần — trên máy RSView32 và trên máy FactoryTalk View 64-bit (FTALK-QR004C tr. 13). Alarm của RSView32 chuyển sang FactoryTalk Alarms and Events bằng FactoryTalk View Alarm Migration Tool (tr. 20–26). Phần phải làm lại: VBA viết theo object model RSView32 (RSView32 chạy VBA phía server, FactoryTalk View SE chạy phía client — tr. 5), trend gốc, tag monitor, alarm summary và một số ActiveX (tr. 27–29). File log lịch sử của RSView32 không mở được trong FactoryTalk View SE (tr. 7) — cần giữ bản xem riêng nếu nhà máy còn cần dữ liệu cũ. FactoryTalk Linx đi kèm FactoryTalk View SE, không mua riêng; muốn cho client bên thứ ba kết nối từ xa thì cần FactoryTalk Linx Professional hoặc Gateway (tr. 9).

PanelBuilder32 / PanelView Standard → FactoryTalk View ME trên PanelView Plus 7. Ứng dụng .pba (hoặc .pva nếu mất .pba) import được vào FactoryTalk View Studio ME (2711P-AP006F tr. 42–48; VIEWME-UM004S tr. 451–459). Các điểm phải sửa tay, lỗ khoét tủ và truyền thông khi thay màn hình đã tổng hợp trong bài Lộ trình nâng cấp hệ Allen-Bradley đời cũ. Ứng dụng PanelBuilder 1400e có quy trình chuyển đổi riêng, kèm danh sách đối tượng và tag RIO không hỗ trợ (VIEWME-UM004S tr. 438–450).

RSLogix 5 / 500 → Studio 5000 Logix Designer. Logix Designer Export có sẵn trong RSLogix 5 và RSLogix 500: Save As, chọn file .ACD (1756-RM085I tr. 11). Công cụ chỉ chuyển ladder; SFC và structured text không chuyển (tr. 9). Những rung cần người rà được đánh dấu bằng lệnh PCE (tr. 16–17); timer đổi sang time base 1 ms (tr. 21) và mọi tham chiếu tới PRE/ACC trong logic đều sinh PCE (tr. 32). Sau khi chuyển vẫn phải ánh xạ I/O và hoàn tất cấu hình MSG (tr. 9, 11) — theo kinh nghiệm TDL, đây là phần tốn công nhất. Chi tiết cho PLC-5: Nâng cấp PLC-5 lên ControlLogix.

RSLinx Classic → FactoryTalk Linx. Rockwell xếp RSLinx Classic ở trạng thái Active Mature, chỉ cập nhật hạn chế cho hệ điều hành Windows và lỗi lớn (FTALK-SP012A tr. 2). Muốn triển khai CIP Security thì phải dùng FactoryTalk Linx (LNXENT-GR001Z tr. 23).

AVEVA: Wonderware, InTouch, Citect

Wonderware InTouch, System Platform và Historian nay là sản phẩm AVEVA (aveva.com, trang Wonderware). InTouch HMI và System Platform đã có bản 2026 (AVEVA Operations Control 2026, công bố 07/2026). Theo AVEVA Software Lifecycle and Retirement Policy (bản 04/2026), bản phát hành thường (Standard-Term) được hỗ trợ đầy đủ tối đa 3 năm, sau đó tối đa 2 năm chỉ vá bảo mật; bản Long-Term được hỗ trợ đầy đủ 5 năm, sau đó 2 năm hỗ trợ ổn định. Ngày cụ thể của từng phiên bản nằm trong Technology Matrix trên cổng hỗ trợ của AVEVA — TDL tra khi khảo sát, không ghi chung ở đây.

• InTouch đời cũ: nâng lên InTouch HMI bản hiện hành. Nếu nhà máy muốn chuyển sang mô hình đối tượng của System Platform, AVEVA có dịch vụ chuyển đổi InTouch HMI riêng (aveva.com, InTouch HMI Conversion Service).
• Citect SCADA: đổi tên thành AVEVA Plant SCADA từ bản 2020 R2 (blog AVEVA 09/08/2021) — nâng cấp trong cùng dòng sản phẩm. Với Vijeo Citect của Schneider Electric, bản quyền đã ngừng bán (ví dụ mã VJCNS101114 ngừng 17/05/2024, trang se.com ghi không có mã thay thế); TDL đề xuất chuyển lên AVEVA Plant SCADA. TDL kiểm tra bản quyền và đường nâng cấp cụ thể với AVEVA trước khi báo giá.
• Khi đổi hẳn nền tảng: như dự án hệ phụ trợ Phả Lại 2, Citect được chuyển sang FactoryTalk View SE cùng lúc thay PLC-5 bằng ControlLogix.

Siemens, GE, Schneider Electric, Omron

• WinCC flexible: trong hệ Siemens, dự án từ WinCC flexible 2008 SP2 trở lên chuyển được sang WinCC trong TIA Portal; bản cũ hơn phải mở và lưu lại bằng 2008 SP2 trước (Siemens WinCC Migration Guide V3.1, 07/2021).
• WinCC V7: Siemens nâng cấp lên WinCC V8, trực tiếp từ V7.2 trở đi (siemens.com, trang SIMATIC WinCC V8).
• iFIX, CIMPLICITY: vẫn phát hành trong dòng Proficy 2026 (gevernova.com). GE Vernova đã bán mảng Proficy cho TPG ngày 02/03/2026; công ty mới Velotic giữ Proficy là một dòng sản phẩm riêng (tpg.com). Khi nhà máy chuẩn hoá về PLC Rockwell, TDL đề xuất chuyển sang FactoryTalk View SE, AVEVA hoặc Ignition.
• Vijeo Designer (Schneider Electric): bản quyền đơn Vijeo Designer 6.2 ngừng bán 31/01/2024 nhưng được thay trong cùng dòng Vijeo Designer (se.com). Khi thay PLC sang Rockwell thì HMI chuyển sang PanelView Plus 7 và làm lại ứng dụng.
• Omron NS-series: Omron ngừng nhận đặt hàng cuối 04/2022, giao hàng cuối 06/2023, thay bằng NA5 và phần mềm Sysmac Studio (thông báo 2022013CE, 01/03/2022).

Chuyển giữa hai hãng khác nhau thì gần như luôn là dựng lại ứng dụng: tag list, danh sách alarm và bản chụp màn hình cũ được dùng làm đặc tả, còn màn hình, script và driver làm mới trên nền tảng đích.

Chọn nền tảng đích

• FactoryTalk View SE / ME — nhà máy dùng PLC Rockwell, muốn giữ tối đa ứng dụng đang có (RSView32, PanelBuilder32, FactoryTalk View bản cũ). Phiên bản mới nhất trên trang lịch sử phiên bản của Rockwell là 16. Đi kèm FactoryTalk Linx và FactoryTalk Alarms and Events.
• FactoryTalk Optix — máy và dây chuyền mới, hoặc khi đằng nào cũng làm lại toàn bộ giao diện. Runtime chạy trên OptixPanel, Embedded Edge Compute, Windows và Linux (OPTIX-AT001D tr. 11). Đến 09/2026, TDL chưa thấy tài liệu Rockwell mô tả công cụ chuyển ứng dụng FactoryTalk View sang Optix, nên TDL tính Optix là dựng lại giao diện.
• AVEVA InTouch HMI / System Platform / Plant SCADA — nhà máy nhiều hãng PLC, đã dùng Wonderware hoặc Citect, cần SCADA toàn nhà máy với historian và mô hình đối tượng dùng lại. Đường nâng cấp trong họ AVEVA giữ được nhiều nhất.
• Ignition 8.3 — cần bản quyền theo server không giới hạn tag và client, giao diện web/mobile (Perspective), MQTT/Sparkplug. Ignition 8.3 phát hành 16/09/2025 (inductiveautomation.com). Chuyển sang Ignition từ hệ khác là dựng lại ứng dụng; TDL dùng công cụ chuyển đổi của TDL và rà lại trên chính ứng dụng của nhà máy.

Những gì gần như không bao giờ tự chuyển

• Script: VBA, VBScript, C/C++ gắn trong ứng dụng — mỗi nền tảng có object model riêng.
• Trend và báo cáo: thường phải làm lại; dữ liệu lịch sử cũ nằm ở định dạng riêng của phần mềm cũ.
• Alarm: cấu trúc alarm khác nhau giữa các nền tảng; ngay trong Rockwell, alarm RSView32 cũng phải qua công cụ migration riêng.
• Driver và truyền thông: driver trực tiếp (DH+, serial, driver hãng khác) phải thay bằng FactoryTalk Linx, OPC hoặc driver của nền tảng đích.
• ActiveX và đối tượng tuỳ biến: đánh giá từng cái.

Cách TDL làm migration HMI/SCADA

1. Kiểm kê: phiên bản phần mềm, bản quyền, số tag, số màn hình, script, driver, hệ điều hành, máy chủ; chụp lại toàn bộ màn hình đang chạy.
2. Chọn đích và phương án: nâng cấp trong cùng họ, import có công cụ, hay dựng lại — kèm danh sách phần phải làm tay.
3. Chuyển thử trên máy TDL: chạy công cụ chuyển đổi hoặc dựng lại, đối chiếu từng màn hình với bản chụp, kiểm alarm và trend với PLC giả lập hoặc PLC thật trên bàn.
4. FAT cùng vận hành: người vận hành kiểm từng màn hình trước khi ra nhà máy. Nếu làm lại giao diện, có thể áp dụng ISA-101 và ISA-18.2 ngay trong đợt này.
5. Cắt chuyển: chạy song song hệ cũ và hệ mới khi được, cắt theo cửa sổ dừng máy; kế hoạch cắt chuyển nên có phương án quay về hệ cũ, thống nhất trước với nhà máy.
6. Bàn giao: file dự án, bản quyền, tài liệu, và backup định kỳ (ví dụ bằng FactoryTalk AssetCentre).

Phạm vi và thời gian chốt sau khảo sát.